Thay đổi tâm lí sau phá thai

Phá thai đã ảnh hưởng không nhỏ đến tâm sinh lý người phụ nữ. Mức độ ảnh hưởng khác nhau tùy từng người.

  • Một số người thấy cảm giác được giải thoát sau khi phá thai.
  • Nhưng nhiều phụ nữ đều cho rằng họ đều cảm thấy phản ứng tiêu cực do thay đổi tâm sinh lý sau phá thai gây nên.

Nhiều nghiên cứu cho thấy:

  • Tổn thương về thể chất thường xuất hiện ngay sau phá thai và mất đi trong thời gian ngắn.
  • Tổn thương về mặt tinh thần, ngược lại, thường xuất hiện chậm và kéo dài hơn, thậm trí đeo đẳng cả cuộc đời, đặc biệt với các bạn trẻ, kinh nghiệm và va chạm với cuộc sống còn ít.
  • Các mức độ, trạng thái tổn thương tinh thần: nhẹ nhành là rối loạn giấc ngủ (22,13%), cảm giác day dứt (25,40%), tức giận (36,06%), tội lỗi và xấu hổ (27,1%), mất niềm tin vào bản thân (34,42%), cảm giác cô đơn (29,5%), rối loạn ăn uống (29,5-30,32%) … nặng có thế là trẩm cảm (27,86%), thậm trí có ý nghĩ và hành động tự tử.
  • Cảm giác cô đơn do không thể chia sẻ được với ai, gây ra bởi kỳ thị, càng làm gia tăng cũng như kéo dài tổn thương tình thần.

Nghiên cứu cho thấy, quan niệm và niềm tin của bản thân về cái thai trong bụng cũng hết sức quan trọng, ảnh hưởng lớn đến tâm sinh lý sau phá thai.

  • Việc phá thai thực sự ảnh hưởng đến tâm sinh lý ở nhóm phụ nữ tin rằng cái thai trong cơ thể là một đứa trẻ
  • Ngược lại, ở nhóm phụ nữ có niềm tin rằng cái thai không phải là đứa trẻ mà chỉ là đứa trẻ khi mà nó sinh ra. Việc phá thai ít ảnh hưởng đến tâm sinh lý của nhóm người này.
  • Như vậy, những yếu tố làm thay đổi quan điểm và niềm tin của người phụ nữ về vấn đề này sẽ gián tiếp tác động đến thay đổi tâm sinh lý của người phụ nữ sau phá thai.

Ngoài ra các nghiên cứu còn đưa ra một số yếu tố dễ đưa đến hay làm gia tăng những tổn thương tinh thần sau phá thai:

  1. Phá bỏ một cái thai mà bạn muốn giữ hoặc có ý nghĩa với bạn
  2. Bạn bị sức ép của một ai đó mà không phải là quyết định của bản thân bạn
  3. Việc phá thai của bạn bị sự phản đối từ phía người khác như: bạn tình/người yêu, gia đình và/hoặc bạn bè.
  4. Thiếu sự ủng hộ của xã hội, của nhiều người
  5. Bạn là người có đặc điểm dễ tổn thương, dễ bi quan, khả năng kiểm soát cuộc sống thấp
  6. Bạn đã từng có sang chấn tinh thần trước đó (trước khi có thai lần này), bạo lực gia đình hay lạm dụng
  7. Cảm thấy mình bị kỳ thị phân biệt đối xử
  8. Coi việc giữ bí mật việc có thai và phá thai là điều rất quan trọng hơn các vấn đề khác
  9. Cảm giác rằng buộc lớn với cái thai
  10. Bản thân có những suy nghĩ mâu thuẫn với nhau về quyết định phá thai
  11. Thiếu khả năng cũng như có một kế hoạch cụ thể để chuẩn bị cũng như đối phó đến quyết định phá thai
  12. Phá thai muộn, khi thai đã nhiều tháng
  13. Phá thai trái với niềm tin tôn giáo, có thái độ cực đoan về phá thai
  14. Không có sự chuẩn bị sẵn sàng về tâm lý và kiến thức y khoa

Có nhiều hình thái và mức độ tổn thương tâm lý sau phá thai. Dưới đây là các hình thức phổ biến. Thời gian tồn tại các hình thái này dài hay ngắn tùy theo từng người.

  1. Hối tiếc
  2. Đau buồn mất mát
  3. Cáu giận
  4. Tội lỗi
  5. Xấu hổ
  6. Cảm thấy cô đơn và cô lập
  7. Mất tự tin
  8. Rối loạn giấc ngủ, mất ngủ, gặp ác mộng
  9. Gặp vấn đề về các mối quan hệ
  10. Suy nghĩ tự tử
  11. Rỗi loạn ăn uống
  12. Lo âu, trầm cảm
  13. Lo lắng
  14. Rỗi loạn chức năng tình dục

 

5 giai đoạn trải qua của sang chấn tinh thần sau phá thai.

Đây là 5 giai đoạn đau buồn, mất mát mà mọi người thường đều phải trải qua không phụ thuộc họ đang ở đâu, thuộc nền văn hóa nào. Có thể sảy ra thứ tự, tuy nhiên vẫn có thể sảy ra:

  • – Không theo thứ tự các giai đoạn đã liệt kê
  • – Nhảy cóc giai đoạn
  • – Có thể quay lại giai đoạn trước đó
  • – Đang bị kẹt ở gia đoạn nào đó không chuyển được tiếp giai đoạn sau: 
  1. Giai đoạn: không chấp nhận và cảm giác cô lập:Đây là phản ứng đầu tiên khi đối mặt với sự đau buồn, mất mát đó là từ chối thực tế đã sảy ra với mình. Bạn thường nghĩ “điều này đã không sảy ra, hay điều này không có thể sảy ra được”. Đây là phản ứng hết sức bình thường và tự nhiên trước một cảm xúc quá lớn. Nó là cơ chế tự bảo vệ của con người, có tác dụng giảm sốc tức thời trước sự thật, bằng cách không chấp nhận nó, khóa cảm xúc bản thân về nó. Đây chỉ là phản ứng tạm thời giúp chúng ta vượt qua làn sóng đầu tiên của sự đau đớn.
  2. Cảm giác cáu giận: Khi sự ‘từ chối’ (không chấp nhận) và sự cô lập bắt đầu đeo bám, thực tế về nỗi đau của nó lại ùa về. Khi đo bạn vẫn còn chưa sẵn sàng. Cảm xúc mạnh mẽ bị đánh chệch hướng cốt lõi dễ tổn thương của con người lúc này và chuyển sang hướng khác, thể hiện bằng sự tức giận. Sự tức giận đó thường nhằm vào những vật thể vô chi vô giác, vào những người bạn hoàn toàn xa lạ với họ, vào bạn bè hoặc gia đình. Thậm trí sự tức giận này còn có thể hướng đến người thân yêu đã mất. Về logic, thì bạn cũng có thể biết người đó không gây ra lỗi. Tuy nhiên để giảm thiểu nỗi đau tinh thần bạn lại trách móc họ đã làm cho bạn đau đớn hoặc đã bỏ bạn mà đi. Sau đó, bạn có thể cảm thấy tội lỗi vì bạn đã tức giận họ, và điều này đã làm bạn càng tức giận mình hơn. Hãy nhớ rằng đau buồn là quá trình mang tích chất cá nhân nên không có giới hạn về mặt thời gian, cũng không có con đường cụ thể rõ ràng nào để nó đi.
  3. Giai đoạn thương lượng: Đây là phản ứng khi con người cảm giác bất lực và rất dễ bị tổn thương. Bạn đã dần dần lấy lại sự kiểm soát bằng bằng cách đưa ra suy nghĩ giả định (thực tế không sảy ra)
    • Nếu bạn dùng biện pháp tránh thai
    • Nếu bạn không phá thai
    • Nếu bạn phá thai sớm
    • Bạn nghĩ bạn có thể có một thỏa thuận bí mật với đấng quyền năng nào đó và họ giúp bạn thay đổi hiện tại, thoát khỏi tình trạng này.
  4. Giai đoạn trầm cảm: Có 2 loại trầm cảm. Loại 1 liên quan trực tiếp đến sự mất mát với trạng thái bao trùm là buồn và hối tiếc. Bạn có thể lo lắng là việc có thai có thể làm bạn không có thể có thai trở lại, lo lắng không có khả năng lấy chồng …Loại 2 tinh tế hơn một chút mang tính chất riêng tư hơn, bạn có thể cần khoảng thời gian nói chuyện với đứa bé đã bỏ đi
  5. Giai đoạn chấp nhận:Sang giai đoạn này, bạn đã chấp nhận thực tế, đánh dấu bạn đã vượt qua sự đau buồn. Tuy nhiên, bạn có thể quay lại giai đoạn đầu hay 1 trong 5 giai đoạn đã miêu tả khi có một điều gì đó gợi nhớ, thậm trí nó tự động quay lại mà bạn không kiểm soát được.
    • Quá trình này diễn ra hoàn toàn tự nhiên và khác nhau từng người. Bạn không nên chỉ trích bản thân mình hay người khác về điều này.
    • Nhiệm vụ chúng tôi sẽ giúp bạn xác định mình đang ở giai đoạn nào và cùng bạn xây dựng các giải pháp phù hợp để đưa bạn đến giai đoạn cuối một cách nhanh nhất có thể, đồng thời giảm thiểu tác động tiêu cực của nó.

 

 

0